Wikikids Review

Review van de inhoudelijke kwaliteit van WikiKids pagina’s. Opgesteld aan de hand van de 24 wikikids-resultaten in het Slim Zoeken 100 Queries onderzoek; aangevuld met informatie uit de monitoring van 2013 tot 2023. Recente voorbeelden onderaan.

Taal en vorm

WikiKids mist een logische standaard artikel-opbouw. Er zijn in totaal zo’n 44.000 pagina’s (eind 2024), maar regelmatig zie je ook alleen een woordenboek-uitleg met één zin. Soms zijn er juist weer lange lappen tekst. Op z’n best zijn er soms overzichtelijke pagina’s met alinea’s en tussenkopjes.
De kindertaal maakt een tekst soms iets toegankelijker, maar ook vaak onfeitelijk door onduidelijke formuleringen en verwijzingen. Een deel van de pagina’s is dan ook door kinderen zelf geschreven. Soms zijn er volwassenen aan het werk geweest, getuige het plechtigere taalgebruik. Ook Pabostudenten werkten mee.
Storende taalfouten worden niet gecorrigeerd.

Wat zeker mist is gewoon goede tekst voor kinderen.

Met een duidelijke inleiding;
Niet te lang en goed gestructureerd;

Inhoud en redactie

Ondanks de gepubliceerde richtlijnen, ontbreekt een duidelijk redactioneel beleid. WikiKids is (te) vaak een soort gedachtestroom in de trant van ‘waar zullen we het eens over hebben…’ of: ‘wat ik allemaal kan vertellen over’.
Vaak mist een focus op wat voor kinderen als kennismaking met een onderwerp belangrijk is. De inhoud is rommelig en er worden vaak veronderstellingen over voorkennis gedaan.
Foute beeldspraak, kromtaal en denkfouten zijn het meest storend (magnetisme en zwaartekracht worden bijvoorbeeld door elkaar gehaald (de aarde trekt aan je als een magneet) of omhoogduwende watermannetjes representeren de Wet van Archimedes.
Feitelijk hebben de moderatoren op Wikikids hun handen vol aan het tegengaan van vandalisme en het herstructureren van pagina’s https://www.wikikids.nl/Wikikids:Moderator. De rol wordt veelal vervuld door kinderen (vaak de iets oudere WikiKids-gebruikers), pabostudenten, en soms leerkrachten die vrijwillig meedoen. Zie https://hsnbundels.taalunie.org/wp-content/uploads/2018/01/hsn_27_conferentieboek.pdf
Wat ook ontbreekt is een gedegen betrouwbare bronnen-richtlijn (”Informatie uit boeken is vrijwel altijd betrouwbaar“ en vooral: controle op de interpretatie van de inhoud.
Positief: updates vinden sinds de jaren ‘20 vaker plaats (maar vooral qua vorm) en het gemiddelde leesniveau lijkt op het eerste gezicht ook iets omlaag te gaan.

Voorbeelden

Cobra

https://wikikids.nl/Cobra_(slang), geraadpleegd 15/9/25.

Deze Cobra-pagina is een voorbeeld van een pagina zonder echte uitleg, kenmerken, of relevante feiten. Met grammaticaal onjuist taalgebruik. ”Cobra is de algemene naam van verschillende langgerekte slangen”; dit suggereert dat er ook andere dan ‘langgerekte’ slangen zijn. En: “velen zijn in staat om omhoog te groeien”. Op de gelinkte Koningscobra-pagina staat: “De koningscobra wordt wijd verspreid, hoewel hij niet vaak wordt gezien, met een bereik dat zich uitstrekt van het Indiase subcontinent via Zuidoost-Azië tot Zuid-China.”

Stubs - (term voor (te) korte pagina’s van een of twee zinnen), zoals 15/9/25:

https://wikikids.nl/Opera_(Italië)

https://wikikids.nl/Eext

https://wikikids.nl/Annerveenschekanaal

https://wikikids.nl/Rietveld_(polder_Alphen_aan_den_Rijn)

https://wikikids.nl/Nieuw-West_(Amsterdam)

Waarom staan deze pagina’s niet gewoon offline tot ze serieus gevuld zijn? Het sjabloon {{Beginnetje}} of {{Uitbreiden}} zorgt voor een melding boven het artikel zoals:"Dit artikel is een beginnetje. Je kan WikiKids helpen door het uit te breiden!" Dat lijkt me iets voor intern. Van buitenaf lijkt WikiKids verbeteren onbegonnen werk. Ooit sympathiek gestart, nu uitgegroeid tot een totaal verkeerd ingeschatte bron die door zijn volume ook LLM’s op het verkeerde been zet.

Bronnen

Aantal artikelen: bijna 44.000, stand eind 2024; bijna allemaal zonder bronvermelding.

Citaat:

Bronnen: De meeste artikelen op WikiKids zijn geschreven zonder bronnen. Bronnen zijn niet verplicht op WikiKids, maar wel wordt aangeraden deze te gebruiken. De meeste informatie op WikiKids is makkelijk te controleren en vrij basaal, waardoor dit geen probleem is op WikiKids.

Bron: https://wikikids.nl/Wikikids:WikiKids_en_Wikipedia. Zie ook afbeelding 2.

Best een merkwaardig uitgangspunt: “makkelijk te controleren en vrij basaal”. Ik zou vooral graag willen controleren of er wel kennis is bij de auteurs over wat geschikte bronnen zijn. Dit artikel over Buitenaards leven was bijvoorbeeld in 2017 nog door een Pabostudent geschreven. Pabo-werk werd destijds aangeduid met een label op de pagina. Het artikel zag er toen zo uit, met een bizarre bronnenlijst (gele markering onderaan > MS) en heeft in deze vorm ongeveer vijf jaar online gestaan. De bronnen waren destijds simpelweg de eerste twee pagina’s Google-resultaten rond Buitenaards Leven. Een voor een voor waar aangenomen. De Buitenaards leven-pagina is in 2024 herschreven, maar ook de huidige versie bevat een ruime hoeveelheid wartaal. Geen controleren aan eigenlijk, zeker niet voor een kind.

Maarten Sprenger

Conclusie - Wikikids is geen serieuze bron, met name door de afwezigheid van redactionele controle. Zie ook En Wikikids?

Bijlagen: screenshots

Screenshot van onderstaand WikiKids Resultaten Database 01 - meting jan. 2024

Recente voorbeelden

https://wikikids.nl/Kunstmatige_intelligentie

Zeer warrige pagina met misconceptie over wat computers zijn; geraadpleegd dd 27/11/24

#Hoe leren computers? (citaat uit midden van de pagina)

“Computers kunnen op veel manieren leren. Één van die manieren is door een computer te maken die computers bouwt. Deze computer is hier niet erg goed in en hij verbindt de hersenen van de computer kris kras door elkaar. Wel kan de bouw-computer erg snel heel veel computers maken. Een andere computer die de antwoorden van een mens gekregen heeft gaat ze testen. De computers die het slechtst scoren worden weggedaan. Van de computers die het best scoren worden stukjes gekopieerd en aangepast. De computer gebruikt de goed werkende stukjes om een hoop nieuwe computers te maken. Dit gebeurt opnieuw en opnieuw. Zo komt er een computer die zijn taak steeds beter kan.”

Een van de moderatoren/schrijvers aan dit artikel is: https://wikikids.nl/Gebruiker:S.Perquin

https://wikikids.nl/Gebruiker:S.Perquin/Interviews/S.Perquin:

#6. Wat vind je leuk aan WikiKids?

“Ik vind het vooral fijn dat moderatoren op WikiKids niet zo streng zijn over artikelen. Op Wikipedia zijn een aantal van mijn artikelen, ondanks dat ze onderbouwd waren met bronnen, verwijderd na een beoordelingsnominatie. Op WikiKids blijven eigenlijk alle artikelen wel bestaan, zolang er maar zinvolle en relevante informatie in staat. Zelfs woordenboekdefinities, zoals dat op Wikipedia wordt genoemd, blijven bestaan. Verder vind ik de sfeer op WikiKids fijner en gezelliger dan op Wikipedia.”

Zie ook:

https://wikikids.nl/Gebruiker:S.Perquin/Interviews/Zozo7077

https://wikikids.nl/Gebruiker:Zozo7077

https://wikikids.nl/Sluikreclame

Grotendeels gerelateerd aan Wikipedia. Geraadpleegd 2025-04-25.

Incorrect: “In Nederland is sluikreclame verboden op de publieke omroep (dus bij de NPO)”. En: Op de commerciële omroep (dus RTL, SBS, VTM, etc.) is sluikreclame wel toegestaan in de meeste gevallen. “

Fact: Sluikreclame is stiekeme reclame waarvoor betaald wordt zonder dat je dat merkt; dit is altijd verboden. Content-makers moeten altijd laten weten als ze betaald worden om iets te laten zien of aan te prijzen. Het verschil: de Publieke Omroep heeft als beleid om geen of weinig productplaatsing te doen, in tegenstelling tot de commerciële zenders.

https://wikikids.nl/zandloper

Nauwelijks informatie; geraadpleegd 2025-05-08